Vì sao “Kỷ nguyên mới”: Ngân sách thu kỷ lục, nhưng người dân và Doanh nghiệp kiệt sức?

Mới đây, Thủ tướng Lê Minh Hưng vừa yêu cầu Chính phủ trình Quốc hội phương án giảm 30% thuế thu nhập trong 2 năm 2026-2027 cho các hộ kinh doanh và doanh nghiệp có doanh thu dưới 10 tỷ đồng/ năm. 

Đây là động thái kịp thời và rất đáng hoan nghênh. Tuy nhiên, đằng sau quyết định này lại là một thực tế đầy cay đắng được Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) chỉ ra. 

Đó là, người làm ăn và các doanh nghiệp hiện nay đang phải vật lộn với những khó khăn không khác gì giai đoạn đỉnh điểm của đại dịch Covid-19.

Khảo sát của VCCI cho thấy bức tranh kinh tế xám xịt của khu vực tư nhân, năm 2025, có tới 81% hộ kinh doanh bị sụt giảm doanh thu, gần 74% chỉ hoạt động ở mức lãi ít. 

Bối cảnh của các doanh nghiệp cũng chẳng khá hơn khi có đến hơn 60% đơn vị khó tìm kiếm được khách hàng, một con số tăng vọt so với mức 45% của năm trước đó và chính thức quay trở lại mốc hoảng loạn thời Đại dịch Covid năm 2019. 

Thị trường thu hẹp, sức mua kiệt quệ khiến các hộ kinh doanh không còn dám nghĩ đến chuyện mở rộng hay đầu tư kinh doanh mới.

Một nghịch lý lớn đang diễn ra ngay bên trong nền kinh tế: sức khỏe người dân đi xuống nhưng thu Ngân sách Nhà nước lại tăng trưởng bùng nổ. Năm 2025, tổng thu ngân sách đạt khoảng 2,65 triệu tỷ đồng, vượt dự toán tới 35%. 

Đặt hai bức tranh này cạnh nhau, một câu hỏi được đặt ra: Tại sao Ngân sách thu cực kỳ tốt nhưng các doanh nghiệp tư nhân và người nộp thuế lại ngày càng suy kiệt?

Một doanh nghiệp vẫn phải nộp thuế nhiều hơn do các biện pháp truy thu và siết chặt quản lý, càng làm cho biên lợi nhuận của họ đang teo tóp từng ngày. 

Theo giới chuyên gia kinh tế, việc nhà nước tận thu trong bối cảnh sức dân đã bào mòn tới mức gần như kiệt quệ là một chính sách thiếu tính bền vững. 

Bởi lẽ, thu ngân sách chỉ có thể chắc chắn khi nền kinh tế thực sự thở được và người nộp thuế còn sống sót để tiếp tục làm ăn.

Hồng Lĩnh – Thoibao.de